یکی از تفاوتهای اصلی دانشآموزان موفق با سایر دانشآموزان، نحوه استفاده آنها از زمان است. بسیاری از افراد تصور میکنند فقط ساعتهای طولانی مطالعه باعث موفقیت میشود؛ در حالی که رتبههای برتر معمولاً از زمانهای کوتاه و به ظاهر بیاهمیت روزانه نیز بهترین استفاده را میکنند.
این زمانهای کوتاه که معمولاً بین 5 تا 30 دقیقه هستند، «زمانهای مرده» نامیده میشوند. اگر بتوانید این زمانها را به فرصتهای یادگیری تبدیل کنید، در طول یک سال صدها ساعت مطالعه مفید به دست خواهید آورد.
زمان مرده چیست؟
زمان مرده به بازههایی از روز گفته میشود که معمولاً امکان مطالعه عمیق وجود ندارد اما میتوان از آنها برای مرور مطالب استفاده کرد.
برای مثال:
-
زمان رفتوآمد به مدرسه یا کلاس
-
انتظار در مطب پزشک
-
ایستگاه اتوبوس یا مترو
-
فاصله بین دو کلاس
-
زمان انتظار برای شروع یک جلسه
-
چند دقیقه قبل از خواب
-
زمانهای کوتاه استراحت بین مطالعه
بسیاری از دانشآموزان این زمانها را صرف شبکههای اجتماعی میکنند؛ در حالی که میتوانند از آنها برای پیشرفت تحصیلی استفاده کنند.
چرا زمانهای مرده اهمیت دارند؟
فرض کنید روزانه فقط 30 دقیقه زمان مرده داشته باشید.
30 دقیقه در روز یعنی:
-
3.5 ساعت در هفته
-
15 ساعت در ماه
-
بیش از 180 ساعت در سال
یعنی معادل چندین کتاب درسی یا هزاران تست آموزشی.
همین زمانهای کوچک میتوانند فاصله بین یک رتبه معمولی و یک رتبه برتر را ایجاد کنند.
چه کارهایی برای زمانهای مرده مناسب هستند؟
نکته مهم این است که زمانهای مرده برای یادگیری مطالب جدید مناسب نیستند.
در این زمانها باید سراغ مرور و تثبیت مطالب بروید.
1. مرور لغات زبان انگلیسی
یکی از بهترین استفادهها از زمانهای مرده، مرور لغات زبان است.
روشهای پیشنهادی:
-
فلش کارت
-
اپلیکیشنهای لغت
-
فایلهای صوتی
-
جعبه لایتنر
مرور روزانه لغات در زمانهای کوتاه، تأثیر بسیار زیادی بر ماندگاری آنها در حافظه دارد.
2. مرور لغات و املا فارسی
دانشآموزان کنکوری میتوانند:
-
لغات فارسی
-
املاها
-
تاریخ ادبیات
-
آرایههای ادبی
را در زمانهای مرده مرور کنند.
این مطالب به مرورهای کوتاه و مکرر نیاز دارند و دقیقاً برای این زمانها مناسب هستند.
3. مرور فرمولها
فرمولهای:
-
ریاضی
-
فیزیک
-
شیمی
نیاز به تکرار مستمر دارند.
داشتن یک دفترچه کوچک فرمول یا فایل خلاصه میتواند در زمانهای مرده بسیار مفید باشد.
4. مرور خلاصهنویسیها
اگر خلاصهنویسی اصولی انجام داده باشید، زمانهای مرده بهترین فرصت برای مرور آنهاست.
مرورهای کوتاه باعث میشود:
-
مطالب سریعتر تثبیت شوند.
-
فراموشی کاهش پیدا کند.
-
سرعت بازیابی اطلاعات افزایش یابد.
5. گوش دادن به فایلهای آموزشی
در مسیر رفتوآمد میتوانید:
-
پادکستهای آموزشی
-
فایلهای صوتی دروس
-
مرورهای ضبط شده توسط خودتان
را گوش دهید.
بسیاری از رتبههای برتر از این روش برای استفاده از زمانهای مرده استفاده میکنند.
6. مرور اشتباهات آزمونها
یک روش بسیار حرفهای این است که:
-
سوالات غلط آزمونها
-
نکات فراموششده
-
دامهای تستی
را در یک دفترچه ثبت کنید و در زمانهای مرده مرور نمایید.
این کار از تکرار اشتباهات جلوگیری میکند.
اشتباه رایج دانشآموزان
بعضی دانشآموزان تصور میکنند باید در زمانهای مرده مطالب جدید یاد بگیرند.
این کار اشتباه است.
در زمانهای کوتاه:
❌ حل مسائل سنگین ریاضی
❌ مطالعه عمیق زیست
❌ یادگیری فصل جدید
مناسب نیست.
در این زمانها فقط مرور و تثبیت انجام دهید.
چگونه زمانهای مرده را پیدا کنیم؟
برای یک روز کامل فعالیتهای خود را ثبت کنید.
سپس مشخص کنید:
-
چند دقیقه در مسیر رفتوآمد هستید؟
-
چند دقیقه منتظر میمانید؟
-
چقدر زمان در شبکههای اجتماعی هدر میرود؟
بیشتر دانشآموزان بعد از این بررسی متوجه میشوند روزانه بین 30 تا 90 دقیقه زمان مرده دارند.
نقش زمانهای مرده در موفقیت رتبههای برتر
رتبههای برتر لزوماً افراد باهوشتری نیستند.
آنها از زمانهای کوتاه نیز استفاده میکنند.
در حالی که بسیاری از دانشآموزان منتظر شرایط ایدهآل هستند، افراد موفق از کوچکترین فرصتها برای یادگیری استفاده میکنند.
همین تفاوتهای کوچک در طول ماهها و سالها نتایج بزرگی ایجاد میکند.
جمعبندی
زمانهای مرده فرصتهای پنهان موفقیت هستند. اگر روزانه فقط 20 تا 30 دقیقه از این زمانها را به مرور مطالب اختصاص دهید، در پایان سال صدها ساعت مطالعه مفید به دست خواهید آورد.
به یاد داشته باشید:
-
زمانهای مرده برای یادگیری مطالب جدید نیستند.
-
بهترین استفاده از آنها مرور و تثبیت مطالب است.
-
لغات، فرمولها، خلاصهها و اشتباهات آزمونها بهترین گزینه برای این زمانها هستند.
-
موفقیت در کنکور حاصل استفاده هوشمندانه از لحظههای کوچک روزانه است.
پس از امروز به زمانهای مرده به چشم زمانهای طلایی نگاه کنید؛ زیرا همین دقایق کوتاه میتوانند شما را چند قدم از رقبایتان جلو بیندازند.
